Εγκαίνια στο Παλάτι των Δεσποτών στην Καστροπολιτεία του Μυστρά (photos)
Δημήτρης Μπαλής
Την 21η Μαΐου επέλεξε το Υπουργείο Πολιτισμού για να γίνουν τα εγκαίνια του Παλατιού των Δεσποτών, όπου κυριαρχεί η αίθουσα του Θρόνου, και των εν γένει έργων ανάδειξης της Καστροπολιτείας του Μυστρά.
Και δεν ήταν τυχαία η ημέρα αυτή, εορτής Κωνσταντίνου και Ελένης, για να τιμηθεί η μνήμη του τελευταίου Βυζαντινού Αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Παλαιολόγου, ο οποίος θυσιάστηκε στην Πόλη, στην προσπάθειά του να τη σώσει από την Άλωση.
Ο επισκέψιμος χώρος, σήμερα Παρασκευή, και το Σαββατοκύριακο, θα λειτουργεί δωρεάν, και κατόπιν 7 ημέρες την εβδομάδα, από τις 8 το πρωί έως τις 8 το βράδυ με τιμή εισόδου 20 ευρώ, ενώ υπάρχει και ένα εξαιρετικό πωλητήριο αναμνηστικών.
Η τελετή των εγκαινίων ήταν ιδιαίτερα συγκινητική, παρουσία του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, της υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη, η μόνη υπουργός στην ίδια θέση και στα 7 χρόνια συνεχούς κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας.
Η ιστορία της Καστροπολιτείας, που περιλαμβάνει το μοναδικό βυζαντινό ανακτορικό συγκρότημα σε ευρωπαϊκό έδαφος και ήταν μία από τις σημαντικότερες πόλεις της ύστερης βυζαντινής περιόδου, αναδεικνύεται μέσα από την περιήγηση στον ιστορικό χώρο, τη μόνιμη έκθεση «Ηγεμονικά αφηγήματα» και δύο συνοδευτικές, περιοδικές εκθέσεις.
«Εδώ άνοιξε, τον μακρινό 13ο αιώνα, ένας διάλογος μεταξύ του παρελθόντος και του μέλλοντος, που στην πραγματικότητα δεν σταμάτησε ποτέ. Γι’ αυτό άλλωστε και είμαστε σήμερα εδώ, για να διασφαλίσουμε ότι θα συνεχιστεί για πολλούς ακόμα αιώνες, έχοντας αποκαταστήσει αυτό το ιστορικό λίκνο, ώστε να παραδοθεί ως ζωντανό μνημείο στην παγκόσμια κληρονομιά, με τον πολιτισμό να παραμένει αστείρευτη πηγή της σύγχρονης ταυτότητάς μας», σημείωσε κατά την ομιλία του ο Πρωθυπουργός.
Το Παλάτι αποτελεί τον 30ό μουσειακό χώρο που αποδίδεται στο κοινό από το καλοκαίρι του 2019, έπειτα από την εγκατάσταση υπερσύγχρονου συστήματος πυρόσβεσης και πυροπροστασίας που θωρακίζει τον αρχαιολογικό χώρο του Μυστρά από την απειλή της κλιματικής αλλαγής, τη διασφάλιση της προσβασιμότητας μέσω διαμόρφωσης του βυζαντινού μονοπατιού και λειτουργίας ανελκυστήρα που εξυπηρετεί το ανάκτορο, αλλά και την ενσωμάτωση ψηφιακών εργαλείων που επιτρέπουν την πολυδιάστατη παρουσίαση των μνημείων και εκθεμάτων.
«Έως το τέλος του έτους έχουμε ακόμα 8 μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους τους οποίους θα εγκαινιάσουμε. Εδώ δεν μιλάμε μόνο για μουσεία, μιλάμε συνολικά για έργα υποδομής, παραπάνω από 900 σε όλη την επικράτεια, με προϋπολογισμό άνω του 1,3 δισεκατομμυρίων ευρώ», τόνισε ο Πρωθυπουργός, επισημαίνοντας πως για τα έργα αυτά αξιοποιούνται εθνικοί και ευρωπαϊκοί πόροι, περιλαμβανομένων κονδυλίων από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε επίσης τη συμβολή του πολιτισμού στην ήπια ισχύ της χώρας, την προβολή της στο εξωτερικό, αλλά και την οικονομική ανάπτυξη: «Ο πολιτισμός μας αποτελεί, ουσιαστικά, μια αλυσίδα της εθνικής μας ισχύος. Στέκεται ισότιμα δίπλα στην ενίσχυση της αποτρεπτικής μας ικανότητας, στην οικονομική πρόοδο και την κοινωνική συνοχή. Και έτσι, η πολιτιστική μας ταυτότητα δεν μας εξασφαλίζει απλά τον διεθνή σεβασμό, αλλά λειτουργεί ως μια πηγή συλλογικής αυτοπεποίθησης, σφυρηλατώντας την ενότητα και την υπερηφάνεια στο εσωτερικό αλλά και στο εξωτερικό», ανέφερε.
«Η επένδυση στον πολιτισμό έχει έναν πολλαπλασιαστή ως προς τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τη δημιουργία οικονομικού πλούτου, πολύ σημαντικότερο από αυτόν άλλων οικονομικών κλάδων», προσέθεσε ο Πρωθυπουργός. «Οι αριθμοί επιμένουν ότι κάθε ευρώ δημοσίου χρήματος το οποίο επενδύεται στον πολιτισμό, δημιουργεί τριπλάσια αξία για την κοινωνία μέσα σε μια μόνο πενταετία, και ακόμα μεγαλύτερη στον οπτικοακουστικό τομέα, όπου επίσης γίνεται μια πολύ σημαντική δουλειά».
Υπογραμμίζοντας τα οφέλη της επένδυσης στον πολιτισμό για τις τοπικές κοινωνίες, ο Κυριάκος Μητσοτάκης σκιαγράφησε το αποτύπωμα που θα αφήσουν οι παρεμβάσεις στη Λακωνία και ευρύτερα στην Πελοπόννησο: «Με επίκεντρο, εξάλλου, τον Μυστρά, εξελίσσεται ο μετασχηματισμός ολόκληρου του νομού Λακωνίας σε κόμβο κουλτούρας και ιστορίας. Στη Σπάρτη προχωρά, ανάμεσα σε άλλα, και η αποκατάσταση του αρχαίου θεάτρου, ο εκσυγχρονισμός του παλιού αρχαιολογικού μουσείου δίπλα στην ανέγερση του νέου. Ενώ δεκάδες άλλες πρωτοβουλίες δημιουργούν έναν ενιαίο χάρτη πολιτιστικών αξιοθεάτων που διασφαλίζει την ανάπτυξη της Λακωνίας. Έχει έρθει η ώρα η Λακωνία να μπει για τα καλά στον παγκόσμιο τουριστικό χάρτη», είπε χαρακτηριστικά.
Οι εργασίες στην Καστροπολιτεία, η οποία έχει αναγνωριστεί από την UNESCO ως μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, συνεχίζονται με τη συντήρηση του τοιχογραφικού διακόσμου σε τρία εμβληματικά μνημεία, την Παντάνασσα, τον Άγιο Δημήτριο και την Ευαγγελίστρια, έργα που αναμένεται να ολοκληρωθούν έως το τέλος του 2026.
Στο πλαίσιο της ψηφιοποίησης του πολιτισμού και της ανάπτυξης του πολιτιστικού τουρισμού, ο Μυστράς έχει επίσης ενταχθεί στη διαδρομή περιήγησης σε ιστορικά οχυρά με τίτλο «Δίκτυο Κάστρων: Από το Βυζάντιο στην Οθωμανοκρατία», η οποία είναι προσβάσιμη και online, ενώ ήδη αποτελεί μέρος της πύλης Hellenic Heritage.
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη δήλωσε, μεταξύ άλλων, από την πλευρά της: «Από το 2019 το Υπουργείο Πολιτισμού υλοποίησε ένα εκτεταμένο πρόγραμμα παρεμβάσεων στον αρχαιολογικό χώρο με στόχο την προστασία, την αποκατάσταση, την ανάδειξή του και τη δημιουργία υποδομών εξυπηρέτησης των επισκεπτών του.
Ασφαλώς, την κορωνίδα των έργων αποτελεί η αποκατάσταση του Παλατιού των Δεσποτών. Σήμερα το μοναδικό σωζόμενο βυζαντινό ανακτορικό συγκρότημα στον ελλαδικό χώρο και ένα από τα ελάχιστα διεθνώς, ανοίγει ξανά τις πύλες του αποκατεστημένο, αναγνώσιμο, εκθεσιακά λειτουργικό.
Το παλάτι αποδίδεται σήμερα στο κοινό, όχι ως ένα απλό αρχιτεκτονικό κατάλοιπο, αλλά ως ένας ζωντανός χώρος ιστορίας, γνώσης και εμπειρίας».
