Η αιολική ενέργεια είναι φθηνή και απαντά στην ενεργειακή κρίση

Δημήτρης Μπαλής

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας βρίσκονται στο προσκήνιο. Η ενεργειακή μετάβαση απαιτεί τάχιστες, αλλά και λελογισμένες διαδικασίες και λύσεις υπάρχουν.

Η Ελλάδα, όπως και πολλές χώρες του κόσμου, υφίστανται το ζήτημα της αύξησης των τιμών στα ορυκτά καύσιμα, που έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση της τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος, αλλά και των καυσίμων κίνησης.

Η απάντηση, σε αυτό το μείζον ζήτημα, έρχεται από τις ΑΠΕ, καθώς και με την πρόοδο του εξηλεκτρισμού της αυτοκίνησης, οι ανάγκες για φθηνό, ηλεκτρικό ρεύμα, θα πολλαπλασιαστούν.

Σήμερα, η ΕΛΕΤΑΕΝ, η Ελληνική Επιστημονική Ενωση Αιολικής Ενέργειας, παρουσίασε 4 προτάσεις που μπορούν να αποτελέσουν τροχοπέδη σε ενεργειακές κρίσεις.

Εχοντας κεντρικό μήνυμα ότι η αιολική ενέργεια παραμένει φθηνή, όταν οι τιμές του ηλεκτρισμού έχουν εκτοξευθεί, κυρίως λόγω της τιμής του φυσικού αερίου στις διεθνείς αγορές, η αιολική ενέργεια και οι υπόλοιπες Α.Π.Ε. που είναι εγχώριες πηγές με σταθερό κόστος και δεν επηρεάζονται από γεωπολιτικές αναταράξεις και διακυμάνσεις των διεθνών τιμών των καυσίμων, μπορούν να προσφέρουν λύση.
Επίσης, παρουσιάστηκε η πρωτοβουλία της ΕΛΕΤΑΕΝ να υιοθετήσει το Στόχο 7 του ΟΗΕ για φθηνή και καθαρή ενέργεια, στο πλαίσιο της δράσης «Γενιά 17».

Αξίζει να σημειώσουμε ότι στην Ελλάδα υπάρχουν αιολικά πάρκα ισχύος 4.200 μεγαβάτ που καλύπτουν το 15% των αναγκών σε ηλεκτρικό ρεύμα, ενώ, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του 2017, το όφελος των πολιτών της χώρας μας, ανήλθε σε 53 εκατ. ευρώ, που σήμερα είναι πολύ μεγαλύτερο.

Η αιολική ενέργεια σύμμαχος των πολιτών
Η ελληνική Κυβέρνηση έχει ανακοινώσει σειρά μέτρων για την αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης και την ανακούφιση νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Οι αναγκαίοι πόροι για την υλοποίηση των μέτρων αυτών συγκεντρώνονται στο Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης που έχει συσταθεί στον Διαχειριστή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΔΑΠΕΕΠ) και έχει ανακοινωθεί ότι θα ανέλθουν σε 620 εκατ. ευρώ για την περίοδο Σεπτεμβρίου – Δεκεμβρίου 2021.
Στην προσπάθεια αυτή η αιολική ενέργεια γίνεται σύμμαχος των πολιτών καθώς οι πόροι αυτοί, στο μεγαλύτερο μέρος τους, προέρχονται από τους πόρους του Ειδικού Λογαριασμού των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΕΛΑΠΕ) και συγκεκριμένα τους πλειστηριασμούς δικαιωμάτων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Η διάθεση αυτών των πόρων για την ανακούφιση των καταναλωτών έγινε εφικτή επειδή η αιολική ενέργεια παραμένει φθηνή.
Αυτή την περίοδο, τα νέα αιολικά πάρκα στην Ελλάδα παράγουν 3-4 φορές φθηνότερο ηλεκτρισμό σε σχέση με το σημερινό κόστος ηλεκτροπαραγωγής από φυσικό αέριο και 2-3 φορές φθηνότερο συγκριτικά με το λιγνίτη.

Τέσσερεις προτάσεις πολιτικής
Για να αποφευχθούν παρόμοιες κρίσεις στο μέλλον η ενεργειακή μετάβαση πρέπει να επιταχυνθεί και η ΕΛΕΤΑΕΝ καταθέτει σήμερα 4 προτάσεις για το σκοπό αυτό:

• Ολοκλήρωση των θεσμικών μεταρρυθμίσεων για τη λειτουργία των νέων ανταγωνιστικών αγορών, με τελικά ωφελημένο τον καταναλωτή.
• Εδώ και πολλά χρόνια η ΕΛΕΤΑΕΝ, όπως και άλλοι φορείς του κλάδου των Α.Π.Ε., υποστηρίζουν την ενσωμάτωση του ΕΤΜΕΑΡ στο κόστος των Προμηθευτών και το ανταγωνιστικό σκέλος των τιμολογίων ρεύματος. Αν αυτό είχε συμβεί, το όφελος από τις φτηνές Α.Π.Ε. θα περνούσε αυτόματα στους καταναλωτές μέσω του ανταγωνισμού στην λιανική αγορά χωρίς να χρειάζονται κρατικές παρεμβάσεις. Από την άλλη πλευρά, οι ίδιες οι Α.Π.Ε. θα απαλλάσσονταν από τον ρυθμιστικό κίνδυνο των χαμηλών πόρων του ΕΛΑΠΕ, που πλέον δεν θα εξαρτιόνταν από κρατικές αποφάσεις αλλά από την ίδια την αγορά. Στο παρελθόν, οι Α.Π.Ε. έχουν πληρώσει ακριβά αυτό το ρυθμιστικό ρίσκο εξαιτίας των ελλειμάτων που είχαν δημιουργήσει οι στρεβλώσεις της αγοράς και τα οποία κλήθηκαν, αδίκως, να καλύψουν οι Α.Π.Ε.
• Ριζική απλοποίηση του αδειοδοτικού πλαισίου των Α.Π.Ε. και των δικτύων. Κάθε προτεινόμενο σχέδιο πρέπει να λαμβάνει οριστική απάντηση, θετική ή αρνητική, σε εύλογο χρόνο, που κατά την ευρωπαϊκή νομοθεσία δεν πρέπει να ξεπερνά τα 2 έτη.
• Ολοκλήρωση των θεσμικών και τεχνικών παρεμβάσεων για τον εξηλεκτρισμό της οικονομίας, την προώθηση της ενεργούς διαχείρισης ζήτησης από τους καταναλωτές, της αποθήκευσης και των θαλάσσιων αιολικών πάρκων μαζί με ένα φιλόδοξο πρόγραμμα διεθνών διασυνδέσεων.

Στο παρακάτω διάγραμμα, φαίνεται το οικονομικό όφελος που δημιουργούν τα αιολικά πάρκα. Η μπλε γραμμή ακολουθεί το κόστος ηλεκτροπαραγωγής από φυσικό αέριο και αποτελεί δείκτη της επιβάρυνσης των Ελλήνων καταναλωτών. Η τιμή αυτή έχει εκτοξευθεί το τελευταίο διάστημα.
Αντίστοιχα, η πορτοκαλί γραμμή απεικονίζει το κόστος του ρεύματος που παράγουν τα νέα αιολικά πάρκα που έχουν επιλεγεί στους μειοδοτικούς διαγωνισμούς της ΡΑΕ τα τελευταία 3 έτη.

Γενιά 17: Η ΕΛΕΤΑΕΝ υιοθετεί το Στόχο 7 του ΟΗΕ για Φτηνή και Καθαρή Ενέργεια

Ο Στόχος 7  του ΟΗΕ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη αφορά τη Φτηνή και Καθαρή Ενέργεια. Ανάμεσα σε άλλα, ο Στόχος 7 επιδιώκει, έως το 2030:

• διασφάλιση της καθολικής πρόσβασης σε προσιτές, αξιόπιστες και σύγχρονες υπηρεσίες ενέργειας.
• σημαντική αύξηση του μεριδίου των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο παγκόσμιο ενεργειακό μείγμα.
• διπλασιασμό του παγκόσμιου ποσοστού βελτίωσης της ενεργειακής αποδοτικότητας.

Η αιολική ενέργεια είναι αναπόσπαστο μέρος του Στόχου 7.
Είναι αποκεντρωμένη και κατάλληλη για να προσφέρει φθηνό ηλεκτρισμό και στο τελευταίο σημείο του πλανήτη.  Είναι ανανεώσιμη, καθαρή και αστείρευτη. Μαζί με την ενεργειακή αποδοτικότητα και τις άλλες ανανεώσιμες πηγές, εξοικονομεί πολύτιμους πόρους της γης.
Η αιολική ενέργεια έχει, μαζί με την ηλιακή ενέργεια, το χαμηλότερο κόστος ηλεκτροπαραγωγής. Τα αιολικά πάρκα μειώνουν το συνολικό ποσό που πληρώνουν οι καταναλωτές για το ρεύμα.

Η ΕΛΕΤΑΕΝ συμμετέχει ενεργά στη δράση «Γενιά 17», υιοθετώντας το Στόχο 7.
Την υιοθέτηση του στόχου 7 από την ΕΛΕΤΑΕΝ, χαιρέτησε εκ μέρους του ΟΗΕ ο Υπεύθυνος Επικοινωνίας στο Περιφερειακό Κέντρο Πληροφόρησης του ΟΗΕ (UNRIC), Δημήτρης Φατούρος. Ο κ. Φατούρος επεσήμανε ότι κατά την εναρκτήρια ομιλία του στη διάσκεψη για το κλίμα στη Γλασκόβη, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουντέρες τόνισε ότι τα ορυκτά καύσιμα πρέπει να αποτελέσουν παρελθόν και ότι οι κρατικές επιχορηγήσεις πρέπει να μεταφερθούν από τα ορυκτά καύσιμα στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Στη συνέχεια ο κ. Φατούρος ανέφερε ότι «οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας όπως η αιολική, είναι το παρόν και το μέλλον και δεν υπάρχει άλλη επιλογή για να αντιμετωπίσουμε την κλιματική αλλαγή». Κλείνοντας τον χαιρετισμό του, προέτρεψε το κοινό να λάβει δράση για να υλοποιηθεί ο στόχος 7 για Φτηνή και Καθαρή Ενέργεια.