Τα εμβληματικά coupe της Mazda: από το R360 στο ΜΧ-30

Δημήτρης Μπαλής

Το 2020 σηματοδοτεί τα 100 χρόνια της μάρκας από την ιστορική Χιροσίμα, και πρόσφατα δημοσιεύσαμε ένα αφιέρωμα στις χαρακτηριστικές στιγμές της Mazda, σε αυτό τον αιώνα ζωής.

Είναι αλήθεια ότι η Mazda, είναι μια ιαπωνική εταιρεία που ξεχωρίζει από τις υπόλοιπες της χώρας του «Ανατέλλοντος ηλίου». Θέλεις λίγο το στυλ, λίγο το φινίρισμα και η προσοχή στη λεπτομέρεια, θέλεις λίγο η τεχνολογία που την έκανε να ξεχωρίζει με τους περιστροφικούς κινητήρες, κατέστησαν τη Mazda μια εταιρεία με ιδιαιτερότητες, γεγονός που έχει μετατραπεί σε φανατικούς θαυμαστές.

Η Mazda, σε αυτά τα 100 χρόνια έχει καταφέρει να συγκινήσει με πολλά από τα μοντέλα της να έχουν coupe σχεδίαση, ένδειξη της σπορ φιλοσοφίας που διακατέχει, διαχρονικά, τη μάρκα.

Κάποτε, όχι πολύ παλιά, τα coupe αμαξώματα ήταν κυρίως δίπορτα, με πιο σφικτές αναλογίες, μεγαλύτερη ακαμψία και καλύτερη αεροδυναμική. Πολλά τέτοια αυτοκίνητα, από διάφορους κατασκευαστές, έτυχαν σημαντικής αποδοχής. Θυμάμαι τις εκδόσεις του Pininfarina (ειδικά το Astra) και το παλιό Ford Puma.

Όμως, τα δίπορτα είχαν το μειονέκτημα της δυσκολίας πρόσβασης στις πίσω θέσεις κι έτσι έγιναν τετράθυρα coupe, με αυξημένες διαστάσεις.

Σε αυτό το «πεδίο μάχης», η Mazda παρουσίασε το 1960 το δίπορτο R360 των 2,96 μ., ένα κομψό και ελαφρύ μοντέλο που σύντομα πήρε το 65% των πωλήσεων της ραγδαία αναπτυσσόμενης κατηγορίας των (“kei” car) της ιαπωνικής αγοράς, και το 15% της τοπικής αγοράς. Δύο χρόνια μετά, η εταιρεία παρουσίασε το Mazda Carol P360 coupé, που διέθετε μακρύτερο μεταξόνιο και τετρακύλινδρο κινητήρα.

Λίγο αργότερα, το πρώτο αυτοκίνητο επιδόσεων της μάρκας, ήταν επίσης ένα coupé. Το Mazda Cosmo Sport/110S έκανε το εμπορικό του ντεμπούτο το 1967 ως το πρώτο μοντέλο μαζικής παραγωγής παγκοσμίως, με κινητήρα διπλού ρότορα – και το δεύτερο μοντέλο στην αγορά με περιστροφικό κινητήρα Wankel. Με τη διαστημική του εμφάνιση και τον χαρακτηριστικό ήχο της τουρμπίνας, αποτέλεσε την απαρχή μίας λαμπρής εποχής των αντισυμβατικών σπορ coupé μοντέλων της Mazda. Το Cosmo Sport ήταν επίσης και το μοντέλο που σηματοδότησε την εποχή των αγωνιστικών θριάμβων της μάρκας.

Το μεγάλο άλμα στις πωλήσεις της Mazda διεθνώς, θα ερχόταν με τη σειρά των Familia/R100 και Capella/616/RX-2 – τους προγόνους ουσιαστικά των Mazda3 και Mazda6 – μαζί με το Grand Familia/818/RX-3.

Η παγκόσμια αναγνώριση της Mazda σαν ηγέτη των περιστροφικών κινητήρων, ξεκίνησε το 1968, καθώς η ιταλική σχεδίαση των μοντέλων της ενθουσίαζε τους αγοραστές της, εκτοξεύοντας τις πωλήσεις της διεθνώς, σε εξαψήφια νούμερα.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα το Mazda Luce R130 coupe, του 1969. Σχεδιασμένο από τον οίκο Bertone και τον Giorgetto Giugiaro (ο οποίος είχε σχεδιάσει και το πρώτο Familia), ήταν το μοναδικό προσθιοκίνητο μοντέλο της Mazda με περιστροφικό κινητήρα, και αποτελεί σήμερα συλλεκτικό μοντέλο.

Τοποθετημένο πάνω από το RX-2 και το RX-3, το Luce R130, το 1972 θα δώσει τη θέση του στο Mazda RX-4. Πολυτελές και σπορ, το coupe με τη σκληρή οροφή διέθετε έναν περιστροφικό κινητήρα τεχνολογίας “AP” (anti-pollution) που επιτύγχανε περιορισμό των εκπομπών ρύπων αλλά και βελτίωση της κατανάλωσης. Ο συγκεκριμένος κινητήρας τοποθετήθηκε στη συνέχεια και στα μοντέλα RX-3 και Mazda Cosmo/RX-5 που παρουσιάστηκαν το 1975 σε εκδόσεις coupε και fastback. Τα συγκεκριμένα coupe RX, με τον περιστροφικό κινητήρα των 110 – 135 ίππων, και με βάρος που δεν ξεπερνούσε τα 900 – 1.100κιλά, επιτύγχαναν αξιοζήλευτες για την εποχή επιδόσεις.

Το 1978 ήταν μια χρονιά ορόσημο, καθώς η παρουσίαση του Mazda RX-7, με το μοναδικό σφηνοειδές στυλ που ξεχώριζε χάρη και στο κοίλο πίσω τζάμι του, τρέλανε κυριολεκτικά τον κόσμο, έχοντας κι αυτό έναν εντελώς ανασχεδιασμένο περιστροφικό κινητήρα, διπλής υπερτροφοδότησης. Με ελαφριά κατασκευή και σχεδόν ιδανική κατανομή βάρους, έβαζε φωτιά στην άσφαλτο και στις δύο επόμενες γενιές του, έκανε 811.000 μονάδες που το καθιστούν το πλέον δημοφιλές μοντέλο με περιστροφικό κινητήρα όλων των εποχών.

Στην γκάμα της εταιρείας περιλαμβάνεται επίσης και το λιγότερο γνωστό Eunos Cosmo, μία αποκλειστικά για την ιαπωνική αγορά έκδοση πολυτελούς σπορ coupé, που κυκλοφόρησε από το 1990 μέχρι το 1995. Ήταν το μοναδικό μοντέλο παραγωγής με κινητήρα με τρείς ρότορες. Ο twin-turbo “20B-REW” των 300hp, ήταν επίσης και ο μεγαλύτερος περιστροφικός κινητήρας που κατασκευάστηκε ποτέ.

Το Cosmo ενσωμάτωνε διάφορες τεχνολογίες αιχμής, όπως το πρώτο μοντέλο στον κόσμο με ενσωματωμένο σύστημα δορυφορικής πλοήγησης GPS και οθόνη αφής. Ένα άλλο επίσης εντυπωσιακό μοντέλο της τοπικής αγοράς ήταν και το Autozam AZ-1. Με βάρος που δεν ξεπερνούσε τα 720 κιλά, το εντυπωσιακό αυτό «Κ-car» που εξελίχθηκε από τον Toshihiko Hira, μετέπειτα program manager του MX-5, διέθετε πόρτες τύπου «gullwing» (άνοιγμα προς τα πάνω) και ένα κινητήρα που ανέβαζε μέχρι τις 9.000σ.α.λ.!.

Λοιπά μοντέλα που ξεχώρισαν ήταν το Mazda 929 coupe (1982-86), με τα χαρακτηριστικά ανοιγόμενα τζάμια στη μεσαία κολώνα, το  Mazda MX-6 (1987-97), με προαιρετικό σύστημα τετραδιεύθυνσης και το μικρομεσαίο Mazda MX-3 (1992-98) με κινητήρα 1.8lt, που ήταν και το μικρότερο μοτέρ V6 μαζικής παραγωγής στον κόσμο.

Στην πιο σύγχρονη εποχή, πολλοί θα θυμούνται το 5θέσιο Mazda 323F (1989-98) με τα αναδιπλούμενα εμπρός φώτα ή το πολυτελές Mazda Xedos 6 (1992-99), αλλά οπωσδήποτε το Mazda RX-8 (2003-12), το 4θυρο και 4θέσιο coupe χωρίς μεσαία κολόνα και με τις αντίθετα ανοιγόμενες πόρτες.

Σήμερα η Mazda έχει στη γκάμα μοντέλα όπως το MX-5 RF (Retractable Fastback), με σκληρή ηλεκτρικά ανοιγόμενη οροφή, ενώ, τώρα που τα crossover – SUV γίνονται τα πιο δημοφιλή αμαξώματα, η εταιρεία πρόκειται να παρουσιάσει το Mazda MX– 30, ένα ηλεκτρικό crossover coupe με σπορ χαρακτηριστικά και αντίθετα ανοιγόμενες πόρτες.